Phần 1: Các bước thực hiện trong giai đoạn phân tích dự án

Bước 1: Xác định vấn đề mà bạn muốn thực hiện

Đối với một số người, giai đoạn đầu của việc hình thành dự án thường bắt đầu từ một ý tưởng. Bạn có thấy việc này đúng với bạn không?

Khi nghĩ đến một vấn đề, bạn có thể ngay lập tức nghĩ đến một ý tưởng, cho rằng nó rất khả thi, quyết tâm làm nó và kết quả là bạn có thể thành công. Nhưng để nâng cao khả năng thành công và chuẩn bị tốt nhất cho một dự án, bạn nên phân tích một cách bài bản để xác định vấn đề.

Thông thường thì quy trình để tạo ra một ý tưởng bắt đầu từ việc đặt câu hỏi: làm thế nào để cải thiện một hiện trạng không mong muốn. Giống như việc giải một bài toán, thay vì bắt đầu bằng kết quả (ý tưởng), chúng ta sẽ bắt đầu từ câu hỏi (vấn đề). Nghĩa là việc đầu tiên bạn cần làm là xác định lĩnh vực mục tiêu, vấn đề chính đang tồn trại trong của lĩnh vực và khả năng bạn có thể can thiệp vào nó.

Ví dụ bạn quan tâm đến lĩnh vực quyền con người, đây có thể trở thành lĩnh vực mục tiêu của bạn. Một trong nhiều vấn đề đang tồm tại trong lĩnh vực này là Quyền con người ở Việt Nam đang bị xâm phạm nghiêm trọng. Bạn có thể thu hẹp hơn nữa về một vấn đề là quyền an toàn về thân thể, tính mạng của công dân khi bị công an tạm giam vì hiện nay có rất nhiều trường hợp người dân đang khỏe mạnh, bị tạm giam tra hỏi rồi chết vì rất nhiều phương thức tự tử khác nhau. Bây giờ cần xác định xem bạn có khả năng can thiệp vào vấn đề này hay không? Bạn có thể tác động vào pháp luật, hệ thống tạm giam, công an hay sự hiểu biết của người dân?

Một ví dụ khác, bạn quan tâm đến quyền được giáo dục của trẻ em nông thôn. Tình trạng trẻ em nông thôn bỏ học để kiếm tiền sớm diễn ra rất nghiêm trọng ở một số xã, huyện ở vùng sâu vùng xa. Bạn có khả năng can thiệp để cải thiện tình hình này không? Bạn có thể tác động trực tiếp đến học sinh, phụ huynh hay giáo viên và nhà trường? Đâu là ý tưởng dễ triển khai và làm cách nào để triển khai nó?

Một gợi ý nhỏ cho những bạn hay có những ý tưởng bất ngờ. Bởi vì ý tưởng không phải xuất hiện một cách tự nhiên đâu. Đó là kết quả của việc bạn quan sát, phân tích các vấn đề trong vô thức. Nghĩa là bạn cũng đã thực hiện các bước giải toán như trên, nhưng không ý thức về các hoạt động đó.  Khi bạn có một ý tưởng để giải quyết một vấn đề nào đó, có khả năng là bạn nghĩ về vấn đề đó nhiều và muốn làm về nó. Vì vậy, thay vì chọn một vấn đề một cách chung chung, hãy chọn lĩnh vực và vấn đề mà bạn đã có ý tưởng sẵn và bắt đầu các bước xác định vấn đề của dự án như trên. Kết quả của việc phân tích có thể sẽ dẫn đến ý tưởng ban đầu, nhưng điều đó càng giúp bạn củng cố niềm tin rằng đó là giải pháp khả thi nhất trong rất nhiều các giải pháp đã được liệt kê và phân tích.

Để minh họa cho gợi ý này, người viết sẽ lấy ví dụ về dự án Hate Change. Nhóm thực hiện dự án Hate Change đã không có nhiều kiến thức về quản lý dự án để đi từ việc xác định vấn đề. Một ngày đẹp trời, chúng tôi có ý tưởng xây dựng một fanpage cung cấp kiến thức cho người hoạt động về các phong trào xã hội khi thấy rất nhiều cuộc biểu tình nổ ra vào năm 2015. Sau đó chúng tôi mở rộng ý tưởng bằng việc kết hợp cung cấp kiến thức hoạt động, đấu tranh bất bạo động qua mạng và đào tạo trực tiếp. Và vì không thực hiện các bước phân tích dự án, chúng tôi đã phải ngồi xuống và làm lại từ đầu sau khoảng 3 tháng triển khai dự án để loại bỏ các hoạt động không phù hợp với tình hình thực tế và khả năng của bản thân, cũng như đẩy mạnh các hoạt động khả thi khác. Vì chúng tôi có ý tưởng cụ thể, chúng tôi đã ngay lập tức nhận ra lĩnh vực mà chúng tôi muốn can thiệp chính là nâng cao năng lực cho nhà hoạt động. Vấn đề mà chúng tôi muốn can thiệp là Việt Nam có quá ít nhà hoạt động và người hoạt động đang bị thiếu kiến thức cũng như nguồn học liệu cần thiết. Câu hỏi tiếp theo là làm cách nào để can thiệp hiệu quả vào vấn đề này trong khả năng của chúng tôi? Chúng tôi sẽ có một số ví dụ liên quan đến Hate Change trong việc minh hoạ các bước tiếp theo để trả lời câu hỏi này.

Gợi ý tiếp theo là: Bạn có thể kêu gọi các thành viên trong nhóm, đồng nghiệp hoặc những người có cùng mối quan tâm cùng phân tích về vấn đề để có thêm nhiều ý tưởng can thiệp khác nhau.

Giai đoạn này bạn chưa cần đi sâu vào các hoạt động chi tiết, nhưng cần có những mô tả rõ ràng về các vấn đề mà bạn muốn giải quyết và những mục tiêu bạn muốn đạt được.  Để chọn ra một ý tưởng khả thi nhất, bạn cần thực hiện thêm một số bước mà chúng ta sẽ bàn kỹ ở bước Phân tích vấn đề.

Bạn có thấy việc bắt đầu từ việc xác định vấn đề thay vì chỉ tập trung duy nhất vào một ý tưởng sẽ giúp bạn có một bức tranh lớn không? Ngoài ra bạn sẽ không gặp tình trạng bí ý tưởng, hoặc phải ngồi đợi cho đến khi ý tưởng xuất hiện thì mới có thể tham gia giải quyết các vấn đề của xã hội, cộng đồng. Ngoài kia có biết bao vấn đề đang đợi bạn cải thiện.

Bước 2: Phân tích các quy định của pháp luật và đối chiếu các hoạt động của tổ chức khác

Các hoạt động của dự án cũng cần tuân thủ theo pháp luật như bất cứ các hoạt động nào khác. Thông thường từng dự án trong từng lĩnh vực khác nhau sẽ có các văn phản pháp luật khác nhau điều chỉnh. Việc nghiên cứu và tìm hiểu pháp luật sẽ giúp bạn thực hiện dự án thuận lợi, dễ dàng nhận được hỗ trợ của các tổ chức khác hoặc các cơ quan nhà nước khi cần.

Ngoài ra, trong hầu hết các trường hợp, bạn sẽ không phải là người đầu tiên hoặc duy nhất quan tâm đến vấn đề hoặc lĩnh vực này trong nước. Nghiên cứu các ấn phẩm, báo cáo và bài viết về vấn đề này hoặc toàn bộ lĩnh vực sẽ giúp bạn tránh  lặp lại những điều mà người khác đã làm. Nếu đã có một tổ chức đã có các dự án để giải quyết vấn đề mà bạn đang quan tâm, bạn có thể tham khảo và cân nhắc xem giải pháp của bạn có nên được thực hiện riêng rẽ không hay bạn có thể tham gia cùng các dự án đã có sẵn.

Để bắt đầu nghiên cứu, bạn nên thu thập thông tin từ nhiều nguồn khác nhau, chẳng hạn như:

– thông tin từ chính quyền địa phương, các bản tin và ấn phẩm của chính phủ

– luật pháp và các quy định liên quan đến lĩnh vực đó

– các nghiên cứu được xuất bản về chủ đề, lĩnh vực đó… của các học giả trong và ngoài nước

– các báo cáo và đánh giá của các nhà tài trợ và các cơ quan phát triển khác

– thông tin từ các bên liên quan khác có một số kinh nghiệm trong vấn đề / lĩnh vực đó

Bước 3: Phân tích các bên liên quan

Sau khi đã xác định được vấn đề và mục tiêu một cách sơ bộ, bạn có thể tiến hành phân tích các bên liên quan (stakeholders). Công việc của bạn là xác định và tìm hiểu các tổ chức, nhóm người, cá nhân có sự liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp, tích cực hoặc tiêu cực đến sự thành công của dự án và đảm bảo rằng họ không bị loại trừ trong quá trình xây dựng dự án.

Việc xác định được các bên liên quan sẽ giúp bạn:Hiểu được các mối quan tâm, khả năng hỗ trợ cũng như ảnh hưởng của từng nhóm người để  có cách tiếp cận phù hợp nhằm giành được sự ủng hộ của những cá nhân/ tổ chức có ảnh hưởng về quyền lực cũng như tiền bạc

Cách thực hiện:

 1. Xác định các bên liên quan

Bạn cần liệt kê tất các các bên liên quan đến ý tưởng dự án, lĩnh vực mà dự án dự định can thiệp. Hãy nghĩ về tất cả những người bị tác động bởi công việc của bạn, những người có ảnh hưởng, có quyền hành với nó, những người có mối quan tâm đến việc thành bại của nó. Sau đó sắp xếp phân loại đối tượng theo nhóm. Lưu ý rằng các biên liên quan có thể là tổ chức hoặc cá nhân, nhưng bạn chỉ có thể giao tiếp hiệu quả với một người cụ thể. Hãy đảm bảo rằng bạn xác định được đúng người trong tổ chức để làm việc cùng.

Các nhóm Diễn giải Ví dụ
Nhóm người thụ hưởng cuối cùngLà những người hưởng lợi từ dự án về lâu dài ở cấp độ xã hội hoặc lĩnh vực tổng thểHọc sinh mầm non
Nhóm mục tiêu Những người sẽ trực tiếp nhận được ảnh hưởng tích cực ở mức các kết quả cụ thể của dự án Các giáo viên được tập huấn/các phụ huynh an tâm gửi con
Nhóm bị ảnh hưởng tiêu cựcNhững người bị ảnh hưởng tiêu cực từ dự án
Những người ra quyết địnhNhững bên/cơ quan có quyền ra quyết địnhỦy ban nhân dân
Bên tài trợNhà tài trợ tiền, máy móc…NGOs
Bên thực hiệnNhững người sẽ thực hiện dự án Sở giáo dục đào tạo, phòng giáo dục đào tạo, ban giám hiệu nhà trường, giáo viên …
Lãnh đạo cộng đồngNhững người đại diện cho cộng đồngTrưởng thôn, trưởng làng, tổ trưởng dân phố
Những người có khả năng phản đốiNhững người có khả năng phản đối/gây cản trở cho dự án
Nhóm ủng hộBên có thể hợp tác để thực hiện dự án Hội khuyến học, NGOs, nhà báo; Hội bảo vệ quyền lợi bà mẹ và trẻ em
Các cơ quan khác nhau hoạt động trong cùng lĩnh vựcNGOs bảo vệ quyền trẻ em

2. Phân tích các bên liên quan

Có nhiều công cụ để bạn có thể phân tích các bên liên quan. Dưới đây là 3 công cụ bạn có thể sử dụng:

Bảng biểu ma trận:  Bạn cần liệt kê các bên liên quan và những khía cạnh bạn muốn đào sâu nghiên cứu để hiểu về từng nhóm trong mối liên quan với dự án của bạn. Việc này giúp bạn xác định được mức độ ảnh hưởng/ quyền lực của mỗi bên cũng như  mối quan hệ mạnh, yếu của các bên liên quan (khả năng xung đột hoặc giúp đỡ lẫn nhau).Dưới đây là ví dụ về dự án Hạn chế tình trạng bạo lực ở các cơ cở, trường học cho trẻ mần non.

Các bên liên quan Đặc điểm cơ bản của họHọ bị ảnh hưởng như thế nào bởi vấn đề mà dự án muốn can thiệpLợi ích của họ trong dự án? Họ được hay mất gì?Họ có thể đóng góp như thế nào cho dự án Họ có thể cản trở như thế nào cho dự án Làm thế nào để làm việc với họ
Trẻ em mầm nonKhông có khả năng tự bảo vệCó nguy cơ/ hoặc đang bị bị bạo hành về thể chất và tinh thầnĐược học tập, sinh hoạt trong môi trường an toànCó khả năng đóng góp nếu được tác động, nhưng khả năng này không chắc chắnKhó tác động do ý thức của trẻ mầm non chưa phát triển đầy đủ, trẻ không có khả năng diễn tả, kể chuyện hoặc hay bị quên Phải có các chuyên gia, các cách tiếp cận đặc thù với trẻ nhỏ
Giáo viên mầm non-Làm việc trong môi trường căng thẳng
-Thu nhập thấp
-Uy tín nghề nghiệp bị ảnh hưởng
-Thu nhập bị ảnh hưởng
- Được tác động, đào tạo để chăm sóc trẻ em đúng cách, không dùng bất cứ phương pháp bạo hành nào
- Nhận biết được các kiểu bạo hành
Họ là một trong những nhân tố chính có thể thay đổi tình trạng bạo hành trẻ em ở trường họcNhiều giáo viên tin vào phương pháp truyền thống của mình, không có ý định thay đổi Phải đào tạo, thuyết phục
....
.....

SWOT: Đây là công cụ phân tích về điểm mạnh, điểm yếu (trong nội tại) và cơ hội, thách thức (từ phía bên ngoài). Công cụ này để đánh giá về tình hình hiện tại của một lĩnh vực, cộng đồng, sản phẩm, dịch vụ, tổ chức, cá nhân. Bạn có thể dùng công cụ này để phân tích cụ thể một bên liên quan để có những hiểu biết sâu sắc về họ. Dưới đây là ví dụ phân tích SWOT về khả năng của nhóm trẻ em bỏ học trong Dự án can thiệp vào tình trạng bỏ học của trẻ em nông thôn.

Điểm mạnh Điểm yếu
- Có thể tiến bộ nếu được quan tâm
- Có khả năng chịu khó, chịu khổ để vươn lên
- Có mong muốn một cuộc sống tốt trong tương lai
-Gặp nhiều khó khăn trong học tập
- Kết quả học tập thường không tốt
Thách thức Cơ hội
- Gia đình nghèo ít được bố mẹ quan tâm,
- Không có nhiều thời gian dành cho việc học
- Dễ bị bạn bè xấu lôi kéo
- Thầy cô và nhà trường có quan tâm đến các em
- Một số tổ chức xã hội muốn giúp đỡ các em
- Cha mẹ mong muốn các em học tập tiếp để có tương lai tốt hơn họ

3. Xác định cách ứng xử và tiếp cận phù hợp

Các biện pháp phân tích được làm trên giấy tờ dĩ nhiên sẽ vô dụng nếu chúng ta không áp dụng chúng vào thực tế. Hiểu các đối tượng, biết được ai là người có ảnh hưởng, nhóm nào là nhóm có khả năng quan tâm đến dự án là để chúng ta có cách tiếp cận và quản lý các mối quan hệ với họ một cách phù hợp. Bạn cần biết thêm mỗi nhóm phản ứng ra sao đối với dự án của mình, làm thế nào để liên hệ với họ và đâu là cách tốt nhất để làm việc với họ. Ví dụ:

– Người có quyền hạn và quan tâm: Trao đổi thường xuyên, đưa thông tin, hỏi ý kiến để biến họ thành đồng minh của mình

– Người có quyền hạn, nhưng mức độ quan tâm ít: Bạn cần làm họ hài lòng, nhưng không nên tiếp cận quá nhiều (nên tiếp cận qua email)

– Người không có quyền hạn nhưng  ủng hộ nhiệt tình: Cung cấp thông tin đầy đủ (có thể quả các mạng xã hội), yêu cần hỗ trợ khi cần

– Người phản đối: Quan sát, đưa các thông tin phù hợp để cảm hóa dần dần (có thể qua email)

Chúng ta cần phải xác định lại một lần nữa: Bước phân tích các bên liên quan này rất quan trọng và có mối quan hệ chặt chẽ tới các bước khác, đặc biệt là bước lựa chọn ý tưởng dự án. Bởi vì nhiều khi đứng trước nhiều ý tưởng can thiệp khác nhau, việc lựa chọn ý tưởng cuối cùng phụ thuộc vào hiểu biết của chúng ta vào các bên liên quan. Chẳng hạn để giảm thiểu việc học sinh phải bỏ học để kiếm tiền giúp đỡ gia đình, chúng ta sẽ tác động vào giáo viên, các chính sách của trường học hay phụ huynh. Điều này chỉ được quyết định đúng đắn nếu chúng ta đã phân tích và hiểu về các bên liên quan một cách sâu sắc.

Bước 4: Phân tích vấn đề bằng sơ đồ cây

Phương pháp phân tích vấn đề được sử dụng để xác định và xây dựng một bức tranh toàn cảnh về vấn đề, cụ thể là xác định mối quan hệ giữa nguyên nhân và hậu quả của vấn đề.  Đây là một bước rất quan trọng bởi vì có thể ý tưởng của bạn, hoặc vấn đề bạn đang nghĩ đến chỉ là hệ quả của một vấn đề gốc rễ khác. Việc tìm ra được vấn đề gốc sẽ giúp dự án của bạn giải quyết được trực tiếp các nguyên nhân của vấn đề và tạo ra kết quả bền vững.

Chúng ta sẽ sử dụng sơ đồ hình cây cho việc phân tích vấn đề. Các bước như sau:

1. Xác định vấn đề chính/cốt lỗi đang tồn tại trong phạm vi lĩnh vực mục tiêu mà bạn nghĩ bạn có thể can thiệp (Vấn đề này bạn đã có từ bước xác định vấn đề)

2. Phân tích nguyên nhân tạo ra vấn đề trên. Hãy đi đến tập cùng của nguyên nhân bằng cách đặt câu hỏi:” Nguyên nhân của nguyên nhân này là gì?” cho đến khi bạn không thể tìm ra câu trả lời nữa, nghĩa là bạn đã đi đến nguyên nhân gốc rễ.

3. Phân tích hậu quả gây ra bởi vấn đề trên. Hãy đặt câu hỏi:” Hậu quả của vấn đề này là gì?” cho đến khi bạn tìm ra hệ quả trực tiếp nhất.

4. Kiểm tra tính logic của biểu đồ hình cây: Vấn đề mà bạn đang phân tích có thực sự đang tồn tại không hay chỉ là vấn đề có thể dự đoán hoặc xảy ra trong tương lai. Các nguyên nhân có liên quan đến vấn đề không? Các hậu quả có phải do vấn đề gây ra không? Các nguyên nhân và hậu quả quan trọng đã được đề cập hết chưa, có mục nào bị lặp lại không? Bạn có nhầm lẫn giữa nguyên nhân và hậu quả không?

5. Để xây dựng một sơ đồ cây phản ảnh đúng thực trạng và các sự kiện thực tế, bạn nên thực hiện việc phân tích này cùng một số bên liên quan, hoặc một nhóm để mọi người có thể phân tích, đánh giá cùng nhau.

Sau đây là 2 ví dụ về sơ đồ cây vấn đề

Cây vấn đề Người trẻ ít quan tâm đến các vấn đề chính trị-xã hội

 Bạn cũng có thể tải bản PDF  của ví dụ này tại đây :

Cây vấn đề về Tình trạng bỏ học

Bạn cũng có thể xem và tải bản PDF của ví dụ này tại tại đây :

Bước 5:  Phân tích mục tiêu

Phân tích mục tiêu là phương pháp tiếp cận nhằm:

– Miêu tả tình huống trong tương lai khi vấn đề đã được giải quyết

– Xác định cấp độ của các mục tiêu

– Thể hiện mối quan hệ giữa biện pháp và kết quả trong một biểu đồ

Quá trình phân tích này được minh họa thành Cây mục tiêu, vẽ ra mối quan hệ giữa ” mục tiêu cốt lõi” và “các biện pháp”, ” kết quả” của nó với phần rễ thể hiện “phương tiện” và phần cành thể hiện “kết quả”. Một mục tiêu trên cây mục tiêu là một trong các phương tiện của mục tiêu đặt ở tầng trên của nó và cũn là kết quả của các mục tiêu đặt ở tầng dưới. Logic hình thành cây mục tiêu là logic “nếu-thì”, có nghĩa là nếu các mục tiêu ở tầng dưới được hoàn thành, thì mục tiêu ở tầng trên có thể đạt được.

Bạn có thể xây dựng cây mục tiêu bằng các viết các phát biểu tiêu cực trong cây vấn đề thành các giải pháp thể hiện các thành quả tích cực. Thực tế thì các thành quả tích cực chính là các mục tiêu cần đạt được. Ví dụ như “thanh niên Việt Nam ít quan tâm đến các vấn đề chính trị” được chuyển thành “thanh niên Việt Nam quan tâm đến các vấn đề chính trị”.  Như vậy mối quan hệ nguyên nhân – hậu quả trong cây vấn đề đã được chuyển hóa thành mối quan hệ biện pháp-kết quả trong cây mục tiêu.

Các bước chính để thực hiện việc phân tích mục tiêu:

1: Viết lại tất cả các câu miêu tả tiêu cực trong cây phân tích vấn đề thành các mệnh đề tích cực thể hiện mong muốn và có khả năng đạt được trong thực tế. Bằng cách này các “nguyên nhân” trong cây vấn đề sẽ trở thành “phương tiện”, các “hậu quả” trong cây vấn đề sẽ trở thành “kết quả” trong cây mục tiêu.

2: Kiểm tra mối quan hệ giữa phương tiện và kết quả để đảm bảo tính hợp lý và hoàn chỉnh của sở đồ để thể hiện mối quan hệ nguyên nhân hậu quả trở thành mối quan hệ biện pháp kết quả.

3: Nếu cần thiết có thể viết lại các mệnh đề; bổ sung thêm các mục tiêu mới nếu chúng liên quan và cần thiết để đạt được mụa tiêu ở tầng cao hơn; xóa bỏ các mục tiêu không phù hợp hoặc không cần thiết.

Khi các bước trên được hoàn thành, cây mục tiêu cung cấp một bức tranh tóm tắt về tình trạng mong muốn trong tương lai, bao gồm những biện pháp cụ thể cần thực hiện để đạt được các mục tiêu cuối cùng.

Sau đây là ví dụ về cấu trúc một cây mục tiêu được chuyển đổi từ cây vấn đề:

Ví dụ về cây mục tiêu

Bạn cũng có thể xem và tải bản PDF của ví dụ này tại tại đây: 

Phải khẳng định lại một lần nữa việc phân tích mục tiêu nên được thực hiện với sự tư vấn từ các bên liên quan để đảm bảo:

Các mục tiêu được cân nhắc hợp lý tùy thuộc vào mức độ ưu tiên

– Mức độ thực tế của từng mục tiêu

– Xác định thêm các biện pháp cần thiết để đạt được mục tiêu mong muốn

Bước 6: Phân tích chiến lược để  lựa chọn phương án can thiệp 

Lựa chọn phương án can thiệp của dự án là quá trình xác định các cấu phần của dự án, các phương án có thể can thiệp. Bước này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến việc thiết kế các hoạt động của dự án trong giai đoạn Lên kế hoạch dự án.

Cây mục tiêu được xây dựng dựa trên mối quan hệ biện pháp kết quả, bằng cách thiết lập hệ thống phân cấp các mục tiêu với một số nhánh, phản ánh logic cấu trúc giữa các cấu phần của dự án. Một nhóm các nhánh hội tụ hướng tới trung tâm gọi là “phương án”.

Chúng ta tiến hành lựa chọn phương án can thiệp từ cây mục tiêu. Tại cây mục tiêu được xây dựng từ cây vấn đề, chúng ta đã thảo luận và nêu ra các phương tiện cần thiết để đạt được mục tiêu. Trong thực tế, không phải tất cả các phương tiện thể hiện trên Cây mục tiêu đều có thể thực hiện trong một dự án riêng. Do vậy chúng ta phải xây dựng dự án từ một phần của cây mục tiêu.

Đôi khi hai, hay ba nhánh có thể được kết hợp lại, hoặc chỉ một phần của nhánh trở thành một phương án can thiệp độc lập. Mỗi phương án can thiệp đều có thể phát triển thành một dự án độc lập. Ngoài ra cũng có thể kết hợp hay hay nhiều hơn các phươn án thành một phương án lớn hơn. Tuy nhiên khi xem xét kết hợp, điều quan trọng là phải hiểu rõ kết hợp để làm gì. Mục đích của việc kết hợp các phươn án là để đạt được mục tiêu mà một phương án đơn lẻ không thể tạo ra.

Các bước lựa chọn phương án:

1. Chọn một vài phương án có thể can thiệp trên cây mục tiêu và khoanh tròn lại

2. Tóm tắt các ý chính của mỗi phương án để tiến hành phân tích và đặt tên cho các phươn án

3. Thống nhất các tiêu chí để so sánh ( ví dụ như tính hiệu quả, tính khả thi, lợi ích của các nhóm đối tượng mục tiêu, nguồn lực để thực hiện…)

4. So sánh các phương án dựa trên tiêu chí đã nêu

5. Chọn phương án thích hợp nhất

Lựa chọn phương án án: để người trẻ Việt nam tham gia tích cực vào các hoạt động chính trị- xã hội

 

Trong ví dụ minh họa trên có 3 phương án đã được khoanh tròn:

Màu đỏ: Khiến người trẻ có nhận thức để tham gia vào chính trị

Màu xanh: Người trẻ nhận thức tích cực về chính trị

Màu đen: Kết hợp cả phương án khiến người trẻ có nhận thức và khiến họ nhận thức tích cực  vào chính trị

Phương án làm người trẻ có tự do chính trị không được lựa chọn sau khi cân nhắc về tính khả thi trong môi trường chính trị của Việt Nam. 

                                                                               Lựa chọn dự án: Giảm thiểu tình trạng trẻ em bỏ học

Trong ví dụ minh họa thứ 2, có 3 phương án đã được lựa chọn:

Phương án A: Cải tiến phương pháp giảng dậy

Phương án A: Nâng cao sự hợp tác giữa gia đình và nhà trường

Phương án C: Tăng cơ hội được đến trường cho trẻ em

Giai đoạn phân tích này được đánh giá là khó và thách thức nhất đối với người làm dự án bởi vì họ phải đưa ra những đánh giá tổng quan về chiến lược thực thi hiệu quả nhất sau khi phân tích nhiều thông tin quan trọng liên quan đến nhau. Trên thực tế, nhiều thỏa thiệp được thực hiện để tạo sự cân bằng giữa quyền lợi của các bên tham gia, các yêu cầu chính trị và các ràng buộc thưc tế (chẳng hạn như nguồn lực cần thiết).

Bài viết sử dụng tài liệu từ:

Hướng dẫn quản lý dự án của European Commission

Tài liệu tập huấn Lập kế hoạch dự án- Dự án tăng cường năng lực lập kế hoạch ODA.

Ảnh bìa: https://www.sitepoint.com

 

Comments

comments